Poëzie Live

Awater is meer dan een tijdschrift. We staan met regelmaat op literaire festivals, in boekwinkels en elders op een podium met een poezieprogramma: Awater Live. Hier lees je de verslagen van eerdere edities, vaak met luisterfragmenten.
Daarnaast zoeken we de poëzie op door festivals in het hele land te bezoeken: met een stand of als bezoeker, zoals Poetry International, De Nacht van de Poëzie of Dichters in de Prinsentuin. Hiervan doen we op deze plek ook verslag.

  • OBA, Amsterdam

    31 januari 2024
    OBA, Amsterdam

    Op de laatste dag van de Poëzieweek reikte Poëzietijdschrift in de OBA de Awater Poëzieprijs uit aan Idwer de la Parra. Maar dat was pas aan het eind van een programma waarin Edward van de Vendel, Aimée de Jongh, Neeltje Maria Min, vertaalster Lammy Post-Oostenbrink en dichter/muzikant Robin Block hun opwachting maakten.

    tekst en foto's: Liliane Waanders

    Moe is hij niet, Edward van de Vendel heeft juist heel erg genoten van alle optredens tijdens de Poëzieweek. Dankzij Kom nog even naar mij kijken straks kwam hij op festivals waar hij anders nooit gekomen zou zijn. Want voor deze Poëzieweek schreef Van de Vendel voor het eerst voor volwassenen. Tien gedichten over mensen die belangrijk zijn in zijn leven.

    Aan Awater-hoofdredacteur Myrte Leffring de taak om Edward van de Vendel de vragen te stellen die hem nog niet gesteld werden. Gevraagd naar zijn ambities voor later, moest Van de Vendel even nadenken, maar toen wist hij het: hij had wel liedjes willen schrijven voor beroemde Nederlanders. Liedjes waarvan de tekst net zo belangrijk is als de muziek. En het de tekstschrijver niet overkomt dat de laatste vijf regels zonder overleg weggelaten worden. Zoals Edward van de Vendel niet zo lang geleden overkwam. Overigens wil hij dan wel naar het Eurovisie Songfestival met een liedje.

    Meester/leerling

    Een andere vraag die Myrte Leffring de schrijver van het Poëziegeschenk voorlegde, sloot aan bij een van de vaste rubrieken in Awater. Hoewel geen debutant meer (hoewel: hij debuteert nu als dichter voor volwassenen): met welke dichter die voor jou als een voorbeeld heeft gediend zou jij in gesprek willen gaan? Van de Vendel dacht onmiddellijk aan dode dichters. Paul Snoek, naar wiens bundel Schildersverdriet hij regelmatig grijpt. En anders met Jan Hanlo. Maar als het een levende dichter moet zijn, dan Mustafa Stitou.



    Aimée de Jongh

    Voor Awater verstripte Aimée de Jongh een van de gedichten uit Kom nog even naar mij kijken straks. In ‘Houdbaar’ maakt iemand de balans op na een op de klippen gelopen relatie. Een pak melk en een koelkast spelen een voorname rol in het gedicht, en ook in de verstripte verse ervan. Aimée de Jongh mocht van de redactie kiezen uit twee gedichten Adem en Houdbaar. Ze koos voor 'Houdbaar,' omdat ze 'Adem', dat over Van de Vendels moeder gaat, te persoonlijk vond. ‘Ik kende jouw moeder niet, en ik ken jou niet goed. Ik wilde de plank niet misslaan.’



    Aan de hand van de schetsen lichtte Aimée de Jongh toe hoe ze te werk gaat: ‘Ik werk digitaal, ik doe alles op de computer. Ik werk van schets naar lijn naar kleur.’ Maar eerst maakt ze aantekening tijdens het lezen van de tekst. Kleine schetsjes in de kantlijn van de pagina’s. Om haar eerste associaties en ideeën vast te leggen. Wat in de eindversie van haar verstripping opvalt, is dat het ‘lyrisch ik’ een vrouw geworden is. Of Edward van de Vendel dat oké vindt, wilde Myrte Leffring weten: ‘Ik vind dat juist wel fijn. Het gedicht gaat over grote onderwerpen die niet alleen mij aangaan. Als het goed is, herkent de lezer zich in wat er staat, en eigent zich de tekst toe. En dan gaat het gedicht ook over een vrouw.’ 
    Voor Edward van de Vendel is verstript worden niet de eerste keer dat zijn woorden zich mengen met beeld: ‘Ik werk heel graag met tekenaars. Dat is het voorrecht van boeken maken voor kinderen en jongeren. Ik levert de tekst, en dan zie ik wel wat er komt.’


    Lammy Post-Oostenbrink

    Tove Ditlevsen werd ook in Nederland bekend door haar Kopenhagen-trilogie. Drie delen – Kindertijd, Jeugd en Afhankelijkheid – autobiografisch proza. Maar Ditleven schreef poëzie, en eigenlijk woog die poëzie voor haar literair zwaarder dan haar proza. Voor Awater vertaalde Lammy Post-Oostenbrink een aantal gedichten. In Awater en tijdens Awater Live lichtte ze dat werk ook toe: ‘Hoewel al haar werk autobiografisch is, zie je de ware Tove Ditlevsen tot vooral in haar poëzie.’ Die poëzie is ongekunsteld: ‘Tove wilde heel bewust toegankelijk schrijven. Ze wilde niet dat de lezer zichzelf een idioot vond als hij een gedicht niet zou begrijpen.’



    Volgens Lammy Post-Oostenbrink liggen het Deens en het Nederlands dicht bij elkaar. ‘Beide talen hebben dezelfde kadans.’ Voor Awater koos Lammy Post-Oostenbrink gedichten zonder eindrijm: ‘Als het gaat rijmen, moet je behoorlijk aan de bak. Dan blijkt dat er toch wel wat verschillen zijn tussen het Nederlands en het Deens.’
    Komt er ook een bundel met haar poëzie, vroeg Myrte Leffring zich hardop af. Een echt antwoord wilde Lammy Post-Oostenbrink niet geven, maar uit alles viel op dat ze dat niet alleen maar hoopte.

    Neeltje Maria Min

    Haar oeuvre is niet groot, en haar meest recente bundel is al bijna dertig jaar oud. En toch is Neeltje Maria Min nog steeds een klinkende naam in de Nederlandse poëzie. Voor het winternummer van Awater schreef Neeltje Maria Min een nieuw gedicht:

    Twee mensen passeren
    elkaar op een gracht.
    De een ben jij,
    Ik moet de ander zijn.

    Wij weten nog van niets
    en fietsen, fietsen
    tot de dood ons scheidt.



    Samen met de hoofdredacteur zocht ze bovendien een aantal tekeningen uit om bij dat gedicht op te nemen. Tekenen is voor Neeltje Maria Min een natuurlijke handeling: ‘Als ik een potlood vasthoud, wordt er vanzelf getekend.’ De tekeningen op de koffiefilters die in het tijdschrift staan, danken hun bestaan aan haar kleinzoon: ‘Hij wilde tekenen. Die koffiefilters lagen binnen handbereik.’ Neeltje Maria Min bewaart haar werk niet. En soms ook wel. Als de prullenbak dichtbij staat, is de kans groot dat haar tekeningen daarin belanden.


    Robin Block, meer dan een muzikaal intermezzo

    Robin Block maakt deel uit van de jongste generatie schrijvers die over Indonesië schrijven. Hij kijkt niet terug naar het koloniale Nederlands-Indië, maar vooruit naar het Indonesië van de toekomst. Dat is het land waartoe hij zich moet verhouden. Dat heeft hij gemeen met generatiegenoten als Maddy Stolk, Ellen Deckwitz en Lara Nuberg. Block is muzikant, performer en dichter. Hij debuteerde vorig jaar met de bundel Handleiding voor ontheemden waarin hij zijn band met (het land van) zijn voorouders onderzoekt.
    Tijdens Awater Live zong Robin Block en droeg hij voor terwijl hij zijn woorden van ondersteunde klanken voorzag.


    Idwer de la Parra, winnaar van de Awater Poëzieprijs 2023

    Schuchter oogde hij: Idwer de la Parra, de winnaar van de Awater Poëzieprijs. Volgens de 32 beroepslezers die dit jaar hun Top 3 inleverden was zijn bundel Vlerk de beste van het afgelopen jaar. En dus gaat hij dit jaar met de Awater-mok naar huis, met daarop de cover van zijn bundel. Hij liet zich de lof hem namens dat koor van recensenten toegezwaaid bescheiden welgevallen. ‘Klassiek, precies en ongekunsteld’, ‘oprecht en ongedwongen’ en ‘speels en subtiel’ noemden zij zijn werk. Hij nam zijn beker, bloemen en premie in ontvangst en las daarna sereen en onverstoorbaar voor.